เทคโนโลยีพร้อมถ่ายทอด
การแปรรูปสมุนไพรกรอบสำหรับโรยข้าว เริ่มจากการ
1. คัดเลือกวัตถุดิบ เลือกสมุนไพรที่สดใหม่ ปราศจากสารเคมีตกค้าง และผ่านมาตรฐาน GAP เช่น ใบมะกรูด ตะไคร้ ใบโหระพา กระชาย หรือสมุนไพรพื้นบ้าน วัตถุดิบที่เหมาะสมควรมีสี กลิ่น และรสชาติที่โดดเด่น
2. การเตรียมวัตถุดิบ ล้างสมุนไพรให้สะอาดด้วยน้ำผสมโอโซนหรือสารล้างฆ่าเชื้อที่ปลอดภัย หั่นหรือซอยสมุนไพรให้มีขนาดเล็กเพื่อให้กรอบได้ทั่วถึง อบหรือทำให้แห้งเบื้องต้นเพื่อลดความชื้น
3. การทำให้กรอบ (Crisping Process) มีวิธีการแปรรูปที่นิยมทำให้กรอบ ได้แก่ 1) การทอดสุญญากาศ (Vacuum Frying) ใช้อุณหภูมิต่ำในการทอดภายใต้ความดันต่ำ ช่วยรักษาสี กลิ่น และคุณค่าทางโภชนาการของสมุนไพร ลดการดูดซับน้ำมัน ทำให้ได้ผลิตภัณฑ์ที่กรอบและไม่เหม็นหืน 2) การอบแห้งแบบพ่นลมร้อน (Hot Air Drying) ใช้อุณหภูมิประมาณ 50-70°C เพื่อคงสีและกลิ่นของสมุนไพร กระบวนการนี้เหมาะสำหรับการทำสมุนไพรที่กรอบแบบไม่มีน้ำมัน 3) การทำแห้งแบบแช่เยือกแข็ง (Freeze Drying) การแช่แข็งสมุนไพรที่อุณหภูมิต่ำมากและทำให้แห้งในสุญญากาศ ได้ผลิตภัณฑ์ที่กรอบ เบา และรักษาคุณค่าทางโภชนาการได้ดี
4. การปรุงรส ด้วยการโรยเกลือ สมุนไพรอบแห้ง หรือผงเครื่องปรุงเพื่อเพิ่มรสชาติ สามารถเติมงาคั่วหรือสาหร่ายแห้งเพื่อเพิ่มความหลากหลายของรสชาติ
5. การบรรจุภัณฑ์ เลือกบรรจุภัณฑ์ที่มีคุณสมบัติป้องกันความชื้น เช่น ซองฟอยล์หรือซองสุญญากาศ อาจเติมซองดูดความชื้น (Desiccant) เพื่อยืดอายุการเก็บรักษา
6. ความปลอดภัยและมาตรฐาน ต้องตรวจสอบปริมาณน้ำมันที่ตกค้างในสมุนไพรทอดผ่านการตรวจสอบทางจุลชีววิทยาเพื่อความปลอดภัย ขึ้นทะเบียน อย. และระบุวันหมดอายุอย่างชัดเจน
7. แนวทางการเพิ่มมูลค่า การปรุงรสแบบฟิวชั่น เช่น รสวาซาบิหรือรสต้มยำ การพัฒนาบรรจุภัณฑ์แบบพรีเมียมการขายในรูปแบบของขนมขบเคี้ยวเพื่อสุขภาพ
วิธีการแปรรูปสมุนไพรกรอบสำหรับโรยข้าว ทำการชั่งส่วนผสม ประกอบด้วย ผักคะน้าไชยยา (ใบสด) 100 กรัม ใบมะกรูดซอย 50 กรัม ตะไคร้หั่นแว่นบาง 50 กรัม กระชายซอย 30 กรัม งาขาวคั่ว 20 กรัม เกลือป่น 1 ช้อนชา ผงปรุงรส (รสสมุนไพรหรือรสต้มยำ) 1 ช้อนชา (เลือกใส่ตามความชอบ) น้ำมันรำข้าว 500 มิลลิลิตร (สำหรับทอดแบบสุญญากาศ หรือใช้น้อยกว่าถ้าทำแบบอบ) เมื่อชั่งสูตรเรียบร้อยแล้วนำมาแปรรูปตามขั้นตอน คื
1. การเตรียมวัตถุดิบ ล้างผักคะน้าไชยยาให้สะอาด เลือกเฉพาะใบที่อ่อน ตัดใบคะน้าไชยยาให้เป็นชิ้นขนาดพอดีคำ ล้างใบมะกรูด ตะไคร้ และกระชายให้สะอาด แล้วหั่นบางๆ สะเด็ดน้ำให้แห้งสนิท
2. การทอดสุญญากาศ (Vacuum Frying) (วิธีแนะนำ) ตั้งเครื่องทอดสุญญากาศที่อุณหภูมิประมาณ 80-90°C นำผักคะน้าไชยยา ตะไคร้ ใบมะกรูด และกระชายลงทอดประมาณ 15 นาที หรือจนกรอบ สะเด็ดน้ำมันให้แห้งพักไว้ หรือการอบแห้งแบบลมร้อน (Hot Air Drying) วางใบคะน้าไชยยา ตะไคร้ และกระชายบนถาดอบ ตั้งเตาอบที่อุณหภูมิ 60°C และอบนาน 3-4 ชั่วโมง หรือจนกรอบ ตรวจสอบระหว่างอบเพื่อให้สมุนไพรไม่ไหม้
3. การปรุงรส คลุกเคล้าผักคะน้าไชยยาและสมุนไพรทอดกับเกลือป่น งาขาวคั่ว และผงปรุงรส ชิมรสให้ได้ความกลมกล่อมตามต้องการ
4. การบรรจุ บรรจุในซองฟอยล์หรือถุงซิปล็อคที่มีซองดูดความชื้น เก็บในที่แห้งและเย็น
เทคนิค: การเลือกใช้เครื่องทอดสุญญากาศจะช่วยคงสีเขียวสดและคุณค่าทางโภชนาการของผักคะน้าไชยยา หากอบแห้ง แนะนำให้ฉีดน้ำมันบางๆ ก่อนอบ เพื่อเพิ่มความกรอบ และสามารถปรับรสชาติได้ตามความชอบ เช่น เพิ่มพริกไทยป่นเพื่อรสเผ็ด หรือเพิ่มใบโหระพาเพื่อความหอม
